TÜBA’dan Stratejik Kaynaklara Bilimsel Bakış
TÜBA’dan Stratejik Kaynaklara Bilimsel Bakış
Türkiye Bilimler Akademisi (TÜBA) ile Kütahya Dumlupınar Üniversitesi iş birliğinde düzenlenen “Türkiye’de ve Dünya’da Geçmişten Geleceğe Nadir Toprak Elementleri Çalıştayı”, akademi, kamu ve sanayi temsilcilerini bir araya getirerek stratejik öneme sahip nadir toprak elementlerini çok boyutlu olarak ele aldı.
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Rektörlük Kırmızı Salon’da gerçekleştirilen çalıştaya; Kütahya Valisi Musa Işın, TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker, Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Süleyman Kızıltoprak, Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Ahmet Tekin, Sivas Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Mehmet Kul, Uşak Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Ahmet Demir, Eti Maden Genel Müdür Yardımcısı Derya Maraşlıoğlu, TÜBİTAK MAM Malzeme ve Proses Teknolojileri Başkan Yardımcısı Dr. Ersin Üresin, TÜBA Nadir Toprak Elementleri Çalışma Grubu ve TÜBA Bilim Kurulu üyeleri ile çok sayıda akademisyen, araştırmacı ve öğrenci katıldı.
Nadir Elementler Geleceğin Stratejik Gücü
Kütahya Valisi Musa Işın açılışta Kütahya'nın ev sahipliğinde düzenlenen çalıştaya katılmaktan memnuniyet duyduğunu ifade etti. Nadir toprak elementlerinin dünya siyasetini etkileyecek düzeyde öneme ulaştığını kaydederek ülkemizin de bu elementlere sahip olduğunu hatırlattı. Vli Işın “Kütahya'da çok sayıda elementin çıkarıldığı bir bölge. Bu yolla ülke ekonomisine doğrudan katkı sunan şehirlerin başında geliyoruz. Ülkemizin her alanda güçlü olabilmesinin yolu doğal kaynaklarımızdan geçiyor. Bu çalıştayın ülkemize, ilimize, akademimize faydalı olmasını diliyorum. Sayın Rektörümüzü ev sahipliğinden dolayı kutluyorum. Çalıştaya akademik birikimi ile katkı sunan bilim insanlarına teşekkürlerimi sunuyorum" şeklinde konuştu.
Nadir Toprak Elementleri Geleceğin Teknolojik ve Stratejik Gücünü Belirliyor
Açılış programında değerlendirmelerde bulunan TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker, nadir toprak elementlerinin günümüzde yalnızca ekonomik bir kaynak değil, aynı zamanda teknoloji, savunma, enerji ve millî güvenlik alanlarında ülkelerin rekabet gücünü belirleyen stratejik unsurlar hâline geldiğini vurguladı. Başkan Prof. Dr. Şeker, dünya genelinde yaşanan teknolojik dönüşümün merkezinde yer alan bu elementlerin; elektrikli araçlardan yenilenebilir enerji sistemlerine, yüksek teknoloji ürünlerinden savunma sanayisine kadar geniş bir kullanım alanına sahip olduğunu belirterek şu değerlendirmelerde bulundu: “Bugün nadir toprak elementleri, sahip olan ülkelerin küresel ölçekte stratejik avantaj elde ettiği kaynaklar arasında yer almaktadır. Teknolojik bağımsızlık, yüksek katma değerli üretim ve sürdürülebilir kalkınma hedeflerine ulaşabilmek için bu alandaki bilimsel çalışmaların artırılması büyük önem taşımaktadır. Türkiye, sahip olduğu potansiyeli bilimsel bilgiyle buluşturduğu ölçüde bu alanda küresel ölçekte söz sahibi olacaktır.”
Nadir toprak elementlerinin çıkarılması ve işlenmesi süreçlerinde çevresel sürdürülebilirliğin de göz ardı edilmemesi gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Şeker, TÜBA’nın yürüttüğü çalışmaların temelinde bilimsel yaklaşım, çevresel sorumluluk ve toplumsal fayda ilkelerinin bulunduğunu söyledi. Prof. Dr. Şeker, “Ülkemizin doğal kaynaklarını yalnızca ekonomik bir değer olarak değil, bilimsel ve teknolojik gelişmenin itici gücü olarak görüyoruz. TÜBA olarak farklı disiplinlerden bilim insanlarımızı aynı hedef doğrultusunda bir araya getirerek Türkiye’nin stratejik kaynaklarına ilişkin bilgi üretimini destekliyoruz. Bu çalıştay da söz konusu yaklaşımın önemli bir örneğidir. Akademi, kamu ve sanayinin ortak akılla hareket ettiği her platform, Türkiye’nin geleceğine yapılan değerli bir yatırımdır.” ifadelerini kullandı.
Bilimsel Çalışmalar Sürdürülebilir Kalkınmanın Anahtarıdır
DPÜ Rektörü Prof. Dr. Süleyman Kızıltoprak, nadir toprak elementleri konusunda gerçekleştirilen ilk çalıştaya Kütahya Dumlupınar Üniversitesinin ev sahipliği yapmasından onur duyduğunu ifade etti ve "Nadir toprak elementleri çağımızın teknolojik stratejik önemdeki madenleridir. Yenilenebilir enerji sistemlerinden elektrikli araçlara ve savunma sanayisine uzanan temel taşlarını oluşturan bu madenlerin bilimsel açıdan incelenmesi, ülkemizin sürdürülebilir gelişmesine büyük katkı sunmaktadır" dedi. Prof. Dr. Kızıltoprak, konuşmasının sonunda Kütahya Valisi Musa Işın'a, TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker'e ve tüm paydaşlara teşekkürlerini sundu.
Çalıştayın açılışında konuşan TÜBA Nadir Toprak Elementleri Çalışma Grubu Yürütücüsü Prof. Dr. Zafer Evis, nadir toprak elementlerinin tarihsel gelişimi, sınıflandırılması, üretim süreçleri ve çevresel etkileri hakkında bilgi vererek çalıştayın bilimsel çerçevesini ortaya koydu.
Türkiye’nin Potansiyeli ve Gelecek Vizyonu Masaya Yatırıldı
Çalıştay kapsamında gerçekleştirilen oturumlarda Türkiye’nin nadir toprak elementleri potansiyeli, Ar-Ge ekosistemi, üretim teknolojileri, zenginleştirme yöntemleri, savunma sanayii uygulamaları, enerji teknolojileri ve küresel rekabet boyutları ele alındı.
Eti Maden, TÜBİTAK MAM, ASELSAN ve çeşitli üniversitelerden uzmanların katkı sunduğu oturumlarda, nadir toprak elementlerinin ekonomik, teknolojik ve jeopolitik boyutları kapsamlı biçimde değerlendirildi.
İki gün süren çalıştay boyunca beş ayrı oturumda toplam 23 bilimsel bildiri sunularak Türkiye’nin bu alandaki mevcut kapasitesi, gelecekteki fırsatları ve stratejik hedefleri disiplinlerarası bir yaklaşımla tartışıldı.